Türk Devletleri Teşkilatı Vatandaşlarında Çalışma İzni
Türk Devletleri Teşkilatı Vatandaşları Artık Çalışma İzni Almıyor” Deniliyor… Peki Gerçekten Öyle mi?
“Azerbaycanlı bir çalışan işe alacağız. Artık çalışma izni gerekmiyormuş.”
Son günlerde telefonum en çok bu cümleyle çalıyor.
Bir işveren arıyor…
Bir mali müşavir soruyor…
Bir insan kaynakları yöneticisi emin olmak istiyor.
Çünkü sosyal medyada aynı haber dolaşıyor:
“Türk Devletleri Teşkilatı vatandaşları artık Türkiye’de çalışma izni almadan çalışabilecek.”
Peki gerçekten öyle mi?
Cevap kısa:
Hayır… Ama evet sanılmasına neden olan önemli bir düzenleme var.
İşte kafa karışıklığı da tam burada başlıyor.
Bir Haber, Binlerce Yanlış Uygulama…
Sosyal medyada paylaşılan haber başlıkları çoğu zaman birkaç kelimeye sığdırılıyor.
Ancak hukuk birkaç kelimeyle açıklanabilecek kadar basit değildir.
Özellikle yabancıların çalışma hakları, çalışma izinleri ve muafiyetleri gibi konularda yapılan küçük bir yorum hatası bile işveren açısından ciddi idari yaptırımlara dönüşebilir.
Bu nedenle gelin, gerçekten ne değiştiğine birlikte bakalım.
Aslında Ne Değişti?
10 Ekim 2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 10476 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile Türk Soylu Yabancılar Yönetmeliği değiştirildi.
Düzenlemenin özü, çalışma izninin kaldırılması değildir.
Asıl değişiklik;
Kimlerin “Türk soylu yabancı” kabul edileceğinin belirlenmesine ilişkin usulün değiştirilmesidir.
Yani değişen şey çalışma izni sistemi değil, Türk soylu statüsünün belirlenme yöntemidir.
Peki, Azerbaycan vatandaşı çalışma izni almadan çalışabilir mi?
İşte en çok sorulan soru…
Ve en çok yanlış cevap verilen soru…
Sadece;
- Azerbaycan,
- Kazakistan,
- Kırgızistan,
- Özbekistan,
- Türkmenistan vatandaşı olmak, otomatik olarak çalışma izninden muaf olmak anlamına gelmez.
Çünkü 2527 sayılı Türk Soylu Yabancıların Türkiye’de Meslek ve Sanatlarını Serbestçe Yapabilmelerine İlişkin Kanun, “Türk soylu” statüsünü esas almaktadır.
Bu statünün nasıl belirleneceği ise artık yeni düzenleme çerçevesinde değerlendirilmektedir.
Dolayısıyla her yabancı için;
- çalışma izni gerekip gerekmediği,
- çalışma izni muafiyeti bulunup bulunmadığı,
- hangi hukuki statüde değerlendirileceği ayrı ayrı incelenmelidir.
İşverenler İçin En Büyük Risk
Maalesef birçok işveren sosyal medya paylaşımını mevzuatın önüne koyuyor.
Oysa;
“Çalışma izni kaldırıldı.”
düşüncesiyle yapılan bir işe alım;
- idari para cezasına,
- çalışma izni ihlaline,
- SGK sorunlarına,
- hatta yabancının sınır dışı edilmesine kadar uzanan sonuçlara neden olabilir.
Bir haber başlığına güvenerek hareket etmek yerine, her olayın kendi hukuki çerçevesinde değerlendirilmesi gerekir.
Peki Gerçekten Kimler Yararlanabilecek?
İşte burada dikkat edilmesi gereken nokta şudur:
2025 yılında yapılan değişiklik,
Türk Devletleri Teşkilatı üyesi ülkelerin tüm vatandaşlarına otomatik çalışma hakkı vermemektedir.
Ayrıca bugün itibarıyla;
“Şu ülke vatandaşlarının tamamı çalışma izninden muaftır.”
şeklinde yayımlanmış genel bir ülke listesi de bulunmamaktadır.
Her başvuru, yürürlükteki mevzuat ve idari değerlendirme çerçevesinde incelenmektedir.
Sonuç
Türk Devletleri Teşkilatı ülkeleriyle ekonomik ve sosyal ilişkilerin güçlendirilmesi elbette sevindirici bir gelişmedir. Ancak hukuki düzenlemeleri okurken haber başlıklarıyla değil, kanun ve yönetmeliklerle hareket etmek gerekir.
Bu nedenle;
“Türk Devletleri Teşkilatı vatandaşları artık çalışma izni almıyor.”
şeklindeki genel ifade doğru değildir.
Doğru ifade şudur:Her yabancının çalışma durumu, 2527 sayılı Kanun, 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu ve ilgili ikincil mevzuat çerçevesinde kendi hukuki statüsüne göre değerlendirilir.
Bir mali müşavir olarak son değerlendirmem
Son yıllarda görüyoruz ki, sosyal medya hızla bilgi yayıyor; ancak aynı hızla yanlış bilgiyi de çoğaltabiliyor. Vergi, çalışma hayatı ve sosyal güvenlik gibi alanlarda bir cümlelik eksik bilgi, işverenler için ciddi maliyetlere dönüşebiliyor. Bu nedenle özellikle yabancı personel istihdamında, kulaktan dolma bilgiler yerine yürürlükteki mevzuat esas alınmalı; tereddüt edilen konularda mutlaka uzman görüşüne başvurulmalıdır.
“Her Türk Devletleri Teşkilatı vatandaşı Türk soylu olabilir; ancak her Türk Devletleri Teşkilatı vatandaşı otomatik olarak çalışma izninden muaf değildir.”
Candan İŞLER
İSMMMD Yönetim Kurulu Üyesi
Bir yanıt bırakın